482

ՇԱՐԱԿԱՆ ԻԶ

Ռ = 1551 - Ռ = 1551

ID

Number

482

Old record number

777

Title

ՇԱՐԱԿԱՆ ԻԶ

Start date

Ռ = 1551

End date

Ռ = 1551

Date details

գլխաւոր յիշատակարանին մէջ մենք կը կարդանք «թվին. հ. ո». սակայն յետագայ ձեռք մը խաթարելով՝ ըրած է «թվին. յ. գ». այսինքն (303ք 551 = 864), ինչ որ անկարելի է։ 1869ին, Յարութիւն վրդ. գրած է յիշատակագրութիւն մը Թղ. 2բ՝ հետեւեալ կերպով. «Գրեալ է մագաղաթեայ շարականս "յ. գ', այսինքն 303 Հայոց թուականին, յանապատն Ջորեհանգիստ, Գրիգոր աբեղայի ձեռօք, որ 1015 տարի միջոցով իւր հնութիւնը կ'յայտնէ. 1869 Մարտ 15 Յարութիւն վ. Ս»։ Սակայն աւելի ուշ՝ էջին վրայ գրուած է. «Ապուր է կերեր Յարութիւն վարդապետը, 303 թուականը շինծու է»։ Վանքիս ձեռագիր ցուցակին մէջ իբր թուական նշանակուած է հոգ''. այսինքն 1554, սակայն մեր կարծիքով նշգրիտ թուականը պէտք է ըլլայ "Ռ՛, որովհետեւ «թվին հ. ո», ապա եղած «թվին. յ. գ», միայն ռ կամ գ գիրին վրայ կը տեսնենք բնագրին մելանով « տիւը նուաղ մելանով է։

Copy place

Ջորեհանգիստ վանք (Երզնկայ)։

Reference

Type

Number of pages

365

Dimension

9x12,2 (8,2x 11,8)

Layout

միասիւն (5,5x8)։

Writing details

բոլորգիր ընտիր, վարժ խազագրութեամբ։

Codicology

31, որոնցմէ լա՝ ունի 5 թղ., մնացածները իւրաքանչիւրը 12 թղ.։

Principal subject

Subject details

մագաղաթ ընտիր։ նԱԶՄ փայտեայ կաշեպատ, դրոշմազարդերը գրեթէ ջնջուած են. գոցելու զոյգ ականջները ինկած են, մնացած են զոյգ գամերը երկրորդ կողքին վրայ. ներքին կողմէն պատուած են կարմիր նուրբ կտաւով մը։

Number of lines

23։

Binding

State of preservation

լաւ, կատարեալ ու անթերի է. Թղ. 189-191 ստորին կողմէն վնասուած են, նոր մագաղաթով նորգուած է եւ գրութիւնը ամբողջացած՝ յետագայ ձեռքէ մը։ Թղ. 365 պատռած է եւ հազիւ հատուած մը մնացած է։

Copyist

Գրիգոր աբեղայ։

Owner

առաջինն անյայտ, ապա աւելի ուշ՝ Մակար եպիսկոպոս։

Commanditaire

Illuminator

Binder

անյայտ։

Parchment flyleaf

միայն առջեւի կողմը, երկուքի ծալուած աւետարանի կտոր մը, միջին երկաթագրով, 10x10 գրութեամբ -

Lettrines

կանոններու առաջին գիրը, Թղ. 3ա առաջին տողը, պարզ եւ ճաշակաւոր են, ընդհանրապէս միագոյն։

Initials

կարմիր են։

Marginal illuminations

բաւական շատ. կարմիր, կապոյտ գոյներով եւ սեւ գրիչով, բոլորն ալ ճաշակաւոր են, թէեւ արուեստի գործեր չեն։

Images

չկան։

Canon tables 1

Թղ. 3ա, 136ա։

Canon tables 2

Թղ. 12ա, 109բ, 182բ, 230ա, 283բ, 305ա, 326բ, լուսանցազարդի գոյներով եւ ոճով։

Title text

կարմիր են. շարականներու առաջին տողը մութ կարմիր, իսկ երկրորդ տողը խորագրին գոյնով։

Blank pages

Թղ. 1ա2բ, 365ա, 365բ, ձեռագրին վերջաւորութեան ագուցուած են 5 թուղթէ բաղկացած դատարկ թերթ մը, որոնց վրայ երբեմն կատարուած են գրիչի փորձեր։

Colophon

1. Թղ. 364բ. «Փառք անբաժանելի եւ միասնական սուրբ Երրորդութեանն եւ միաստուածութեանն Հաւր եւ Որդ(ւ)ոյ եւ Հոգ(ւ)ոյն սրբոյ. ամէն։ Աստանաւր յանկ ելեալ աւարտեցաւ եղանակաւոր տառս որ կոչի շարակնոց, ի լաւ եւ ընտիր աւրինակէ Խյկցոյ. ձեռամբ Գրիգոր աբեղի, ի սուրբ անապատս որ կոչի Ջորեհանգիստ, ի յառաջնորդութեան Գէորգ եպիսկոպոսին. թվին հ(այոց) Ռ( = 1551)։ Ով ոք հանդիպիք սմա յիշեսջիք յաղաւթս ձեր զանարժան ծրող սորայ, եւ Աստուած զձեզ յիշէ. ամէն»։ 2. Թղ. 135բ. «Ով դասք լուսերամից աղաչեմ զձեզ, յորժամ զայս եղանակէք, զեղկելի գրիչս զԳրիգոր աբեղան յիշեցէք, եւ Աստուած զձեզ յիշէ»։ 3. Թղ. 326ա. «Ով դասք լուսերամից, որք հանդիպիք յայսմ տեղիս, յիշեցէք զանարժան ծրող սորայ»։ 4. Վերջին յիշատակարանին (§ 3) կը յաջորդէ ծածկագրութիւն մը, բնագրէն տարբեր մելանով. #. 1. Ա։ 1. ԱԱ#։ 1։ Ա1.#։ Ա. ԱԱ. Ա#։ #1։ 1Ա.1։ Ա.։ [- Մակար եպիսկոպո(ս))։ 88. 8. 8օ.. 6.. ( = սին է)։ «Թէ դպիր ես կարդայ եւ հան, թէ չէ վղիտ տուր 5( = եց) կական»։

Informations

1877ին դրկած է Սերովրէ Ալիշան։ Մատեանս է Շարակնոց, կը պարունակէ հետեւեալ կանոնները 1. Թղ. 3ա. «Կանոն ծննդեան Մարիամու ի Յովակիմայ եւ յԱննայէ» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 1, 3-4)։ 2. Թղ. 12ա. «Կանոն Աստուածայայտնութեան ճրագալուցին» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 6-15)։ 3. Թղ. 36ա. «Կանովն Տեառնընդառաջին» (հմմտ. Ա. Շրկ. § 16)։ 4. Թղ. 38բ. «Կանոն Անտոնի անապատականի» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 17-25)։ 5. Թղ. 58բ. «Երգ Բուն Բարեկենդանին առաջին կիւրակէի աղուհացիցն, Տեառն ներձէսի ասացեալ» (շմմաԵրկ. 30 6. Թղ. 109բ. «Կանովն յարութեան Ղազարու» (հմմտ. Ա. Շրկ. § 79)։ 7. Թղ. 111բ. «Կանովն Գալրստեան Տեառն յԵրուսաղէմ» (հմմտ. Ա. Շրկ. § 80)։ 8. Թղ. 113բ. «Կանովն երկրորդ Ծաղկազարդին» (հմմտ. ԺԴ. Շրկ. § 16)։ 9. Թղ. 136ա. «Կանոն սուրբ եւ մեծի Պասէքին» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 89-137)։ 10. Թղ. 182բ. «Կանովն Պենտակոստէին» (Հմմտ. Ա. նրկ. §§ 138-144)։ 11. Թղ. 194բ. «Կանովն ծնընդեանն Յովհան(ն)ու Մկրտչին» (հմմտ. Դ. Շրկ. §§ 20-23)։ 12. Թղ. 213բ. «Կանոն սրբոյ Տապանակին» (հմմտ. Ա. Շրկ. § 153)։ 13. Թղ. 215բ. «Կանոն Վարդավառին» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 154-156)։ 14. Թղ. 222ա. «Կանովն Շողակաթին, (Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 157-160)։ 15. Թղ. 230ա. «Կանովն նաւակատեաց սուրբ Խաչին» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 161-170)։ 16. Թղ. 246ա. «Կանովն սրբոց Մարգարէիցն» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 171-186, 138-195)։ 17. Թղ. 273բ. «Երգ առաջի աւուր միաշաբաթին ... Նորաստեղծեալ» եւն. (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 196-199)։ 18. Թղ. 283բ. «Կանովն համաւրէն ամենայն Մարտիրոսաց» (հմմտ. Ա. Երկ. §§ 200-207)։ 19. Թղ. 305ա. «Կանովն համաւրէն ամենայն ննջեցեյոց ի Քրիստոս» (հմմտ. Ա. երկ. §§ 208-215)։ 20. Թղ. 326բ. «Աւրհնութեներ Յարութեան Տեառն մերոյ Յիսուսի Քրիստոսի» (Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 216-223)։ 21. Թղ. 346բ. «Շարական խնկարկութեան ի ժամ սուրբ պատարագին» (հմմտ. Բ. Շրկ. § 73)։ 22. Թղ. 347բ. «Կանոն համաւրէն ամենայն ննջեցեյոց ասացեալ Տեառն Ներսէսի Հայոց կաթողիկոսի. ԴԿ. Աստուած անեղ անժամանակ»։ 23. Թղ. 351ա. «Անձինք սուրբ Աստուածածնին. ԴԿ. Արեւելք գերարփին»։ 24. Թղ. 354բ. «Անձինք սրբոյն Գրիգորի Լուսաւորչին» (Հմմտ. Ժ. Շրկ. § 56)։ 25. Թղ. 358ա. «Լերինք ամենայն այսաւր ցընծացէք» (հմմտ. Ա. Շրկ. § 226)։ 26. Թղ. 359բ. «Շարական եօթն խոտաճարակացն» (Հմմտ. Բ. Շրկ. §7»), 27. Թղ. 361բ. «Շարական սրբոյն Սարգմի լուրավարին. Ամօնասուրդ երրորդո28. Թղ. 362ա. «Շարական սրբոյն Նիկողայիսի հայրապետին. Հիացան անմար29. Թղ. 362բ. «Շարական սրբոյն կիւրղի Երուսաղեմայ հայրապետին. Մանկունըք նոր Սիովնի»։ 30. Թղ. 363ա. «Շարական սրբոյն Մինասա(յ), Երմոգին(եայ) եւ Գր(արոսի)» (հմմտ. Է. Շրկ. § 60)։ 31. Թղ. 363ա. «(Մեծացուսցէ) Ով գերահրաչ ծաղիկ»։ 32. Թղ. 363բ. «(Շարական) Ննջեցելոց. Արարիչ եւ մարդասէր, անոխակալ» (հմմտ. Է. Շրկ. § 68)։

Content