Other notices
— - Bibliographic notice
357
ՄԱՇՏՈՑ ԼԸ
ՋՂԶ = 1547 - ՋՂԶ = 1547

ID
Number
357
Old record number
522
Title
ՄԱՇՏՈՑ ԼԸ
Start date
ՋՂԶ = 1547
End date
ՋՂԶ = 1547
Date details

ԶՂԶ ( = 1547)։

Copy place
անյայտ։
Reference
Type
Number of pages
120
Dimension
21,3x15,5 (16 x11,3)
Layout
միասիւն։
Writing details

բոլոբգիր մեծ, մաքուր եւ ընտիր. իսկ Թղ. 111ա-120բ, որ ետքէն աւելցուած են, է նոտրագիր։

Codicology

101/2, իւրաքանչիւրն 12 թուղթք, ի բաց առեալ 7րդը որ 10 թուղթերէ բաղկացած է։

Principal subject
Subject details

թուղթ՝ դեղնորակ եւ հաստ, երկու կողմէն ողորկուած։

Number of lines
19։
Binding

փայտեայ կաշեպատ շագանակազոյն եւ զարդարուն, գոցելու մասով. կողերու ներսը կարմրորակ ազնիւ կերպասով պատեալ են։

State of preservation

ընդհանրապէս լաւ. թուղթերն իրարմէ աւելի պակաս խոնաւութենէ սեւցած եւ տեղ տեղ ալ մգլստած, յատկապէս վերի մասը. տեղ տեղ ալ տղու մը հեռքով մրոտուած է տգեղ գրչախաղերով։ Թղ. 104բ-105ա. 109բ-110ա, իրարու կպած եւ ապա գրութեան մաս մը քերծուած։ Թղ. 78 ներքին լուսանցքէն զմելիով շերտուած է։ Կողերու մետաղեայ պատեաններն եւ կոնակներն հանուած են։

Copyist
կրկին, հնոյն Գրիգոր քահանայ, իսկ նորին անյայտ։
Owner

նախկինը Տէր Արրահամ քահանայ, ապա այլք, վերջինը պանարմացի Յարութիւն վարդապետ։

Commanditaire
Illuminator
Binder
անյայտ։
Parchment flyleaf

ետեւի կողմը միայն չորս թուղթք, մընացորդք հնագոյն մեծադիր եւ երկսիւն Աւետարանի մը. կրկին ծալուած. գրուած է մեսրոպեան մեծ եւ շատ ընտիր երկարագրով։

Lettrines

ցանցառ են, այսինքն իւրաքանչիւր կանոնի սկիզբբ, երկագոյն են, կարմիր եւ սեւ, մեծ եւ քաջարուեստ կիտուածովք։

Initials

Marginal illuminations

կարմիբ եւ սեւ երանգով քառակուսիներ են ընդհանրապէս, եւ անոնց մէջ ալ մէն մի կանոնի թուահամարբ։

Images

Canon tables 1

Canon tables 2

Title text

եւ ՏՆԱԳԼՈՒԽՔ կարմիր են։

Blank pages

ամբողջ թուղթ կամ երես մանգամ չկայ, այլ միայն Թղ. 71ա, 110ա. 120բ Դ-5 տողի չափ պարապ։

Colophon

Թղ. 110բ։ «Փառք անրաժանելի միասնական սուրբ Երրորդութեանն Հաւր եւ Որդ(ւ)ոյ եւ սուրբ Հող(ւ)ոյն յաւիտեանս ամէն։ Որ ետ կարողութիւն եւ անիմաստ դրչիս Գրիգոր սուտանուն քահանայի հասանել յաւարտ գրոցս որ կոչի մաշտոց որ է պայծառ սուրբ եկեղեցւոյ։ Զոր եւ ցանկացող եղեալ տէր Աբրահամ քահանայն, եւ յոյժ փափաքմամբ դըբել երետ զդի(ր)քս զայս ի հալալ հնչից իւրոց. իր դուստրն Տաւլէկին և դեռաբոյս զաւակն Մուրաթին։ Յիշատակ է սրբոյն Սարգսի զաւրավարին. անջնջելի աղատ ազատ ոչ ոք ունի իշխանութիւն դրաւելոյ կամ ծախելոյ զգիրքս։ Արդ աղաչեմ ղձեղ յիշեսջիք ի սուրը եւ արժանաւորն յաղաւթս ձեր առ Քրիստոս. եւ զամենայն մերձաւորսն իւր զկենդանիս եւ զմեռեալսն. Ամէն։ Արդ աղաչեմ զձեղ ի Քրիստոսէ վասն քաւութեան մեղաց թողութիւն յանցանաց։ Գրեցաւ սայ ի քաղաքս ի Քաւթայ։ Թվ. ՋՂԶ եըս, եմ] ել որ յիւեայն՝ յիշեալ լինայ ամէն։

Informations

Ձեռագիրս 1859ին մտած է հաւաքմանս մեջ, Յարութիւն վարդապետ Պանտրմայէն յղած է նըւէր գրատան մայրավանացս։ Մատեանս է Մաշտոց միջակադիր. հին ցանկէն ակներեւ է որ անթերի է, սակայն կը պարունակէ 14 կանոն միայն. Խաչօրհնէքով կը սկսի եւ Նոր գիրք օրհնելու կանոնով կ'աւարտի Հին բնագիրն. իսկ Ձեռնտուք առեե, ե. Պսակ վերացուցամնլու կանուււր։ ետքէն աւելցուած են. եւ են կարդաւ այս1. Թղ. 1բ։ «Կանոն խաչ աւրհնելոյ»։ 2. Թղ. 19ա։ «Կանոն յորժամ մկրտութիւն կամին առնել»։ 3. Թղ. 29բ։ « Կանոն պսակելոյ» - Թղ. 35ա։ «Պսակ վերացուցանելոյ» (միացած առաջնոյն հետ)։ 4. Թղ. 35բ։ «Կանոն հաղորդ տալոյ»։ 5. Թղ. 39բ։ «Կանոն զամենայն վախճանեալս յուղարկել առ Քրիստոս», 6. Թղ. 56բ։ «Իսկ յերկրորդում աւուրն Այգողացին երթան ի գերեզման»։ 7. Թղ. 62բ։ «Կանոն յորժամ տղա(յ) վաղճանի»։ 8. Թղ. 72։ «Յերկրորդումն աւուրն զան ի գերեզմանն»։ 9. Թղ. 75բ։ «Կանոն Ոգեհանգիստ առնելոյ վասն հոգոց ննջեցելոց»։ 10. Թղ. 79բ։ «Կանոն Աւրհնութեան սեղանոյ մատաղի ննջեցելոց ի Քրիստոս եւ սեղանոյ հատկի» (ստ. լուսց.ի վրայ՝ «Աւրհնութիւն սեղանոյ եւղանուշի եւ հատկի)։ 11. Թղ. 81ա։ «Կանոն Տեառնական աւրհ12. Թղ. 87բ։ «Կանոն խաղող աւրհնել»։ 13. Թղ. 92ա-բ։ «Կանոն հանդերձեղէն սպաս եկեղեց(ւ)ոյ աւրհնել»։ 14. Թղ. 93ա։ «Կանոն նոր գիրք աւրե15. Թղ. 93բ։ «Գանձ թաղման ննջեցելոց։ Մինդ ի յիէն» Մանվելս։ - Թղ. 97ա։ «Այս գանձէս յետեւ զողբն ալ ասէք. Ո՜վ քահանայք եւ վարդապետք աստուածաբան»։ 16. Թղ. 99ա-110ա։ Աւետարանք ուղարերից, Հանդստեան եւ Բժշկութեան։ 17. Թղ. 111ա։ «Մեղայ ամենասուրբ Երրորդութեան (խոստովանանք)»։ 18. Թղ. 113ա։ «Ձեռնտուք առնել տունն. Խորհուրդ երկնաւոր փեսային Քրիստոսի որ առ հարսնացեալ սուրբ եկեղեցի»։ - Թղ. 114բ։ «Եւ ապա երդան խորանին առջեւն եւ ասէ քահանայն զաղաւթս զայս ի վերայ գըլխոյ փեսային եւ հասինն մինչեւ շարականն վնարին. Տէր Աստուած, որ զանղոյդ եւ ըզբացորոշեալս զուգակիցս միութեամբ»։ Թղ. 116ա։ «Եւ ապա թագ կապէ եւ ասէ զաղաւթս. Յանունդ քո կենդանի Աստուած»։Թղ. 116ա։ «Եւ ապա երգեն քաղցր ձայնիւ զտաղս զայս. Ամենաղաւր Տէր թադաւոր»։ 19. Թղ. 117բ։ «Պսակ վերացուցանելոյ»։ - Վերջ Թղ. 119բ։ 20. Թղ. 120ա։ «Աղաւթք վասն երդման. Աստուած որ զմարդկային բնութիւնս»։

Content