453

ԳԻՐՔ ՁԵՌՆԱԴՐՈՒԹԵԱՆՑ ԺԴ ՄԱՍՆ ՄԱՇՏՈՑԻ

ԺԷ դար - ԺԸ դար

ID

Number

453

Old record number

1505

Title

ԳԻՐՔ ՁԵՌՆԱԴՐՈՒԹԵԱՆՑ ԺԴ ՄԱՍՆ ՄԱՇՏՈՑԻ

Start date

ԺԷ դար

End date

ԺԸ դար

Date details

գիրէն դատելով Ժէ. կամ ԺԸ դար, գոնէ 1793էն առաջ է (տես Հանգամանք)։

Copy place

Reference

Type

Number of pages

70

Dimension

21,8x15,8)

Layout

երկսիւն (15x5)։

Writing details

նոտր, փոքրիկ եւ յստակ։

Codicology

6, որոնցմէ ա՝ 9 թղ ունի, ե՝ 13, մնացածները՝ 12 թուղթ ունին։

Principal subject

Subject details

թուղթ հասարակ։

Number of lines

26։

Binding

կաշեպատ, երկու կողմերն ալ գրեթէ անզարդ, առջեւի կողմին կեդրոնը պէտք է ատենօք եղած ըլլայ մետաղէ խաչ մը, որովհետեւ գամի հետքերը մնացած են։

State of preservation

բաւական լաւ վիճակի մէջ, իւրաքանչիւր էջի երկսիւն գրութիւնները առնուած են կարմիր գիծերու մէջ, իսկ արտաքին լուսանցքը՝ երկու գիծ ունի։ Թղ. 9 եւ 10՝ կազմուած են Թղ. 20էն ետքը։ Թղ. 43բ-47բ պարապ եգուած են, աւելի ուշ ձեռք մը հոն գրած է ոտանաւորի ձեւով տապանաքարեր, որոնք 1793 թըւականը կը կրեն։ Թղ. 46-47ի միջեւ կը պակսին բաւական թիւով թուղթեր, գուցէ ամբողջ թերթ մը, որով Եկեղեցւոյ հիմնարկէքը կիսատ կը սկսի։

Copyist

հաւանաբար Յակոբ։ - Գլխաւոր Յիշատակարան չունենալուն, միւս բոլոր պարագաները անծանօթ կը մնան։

Owner

Commanditaire

Illuminator

Binder

Parchment flyleaf

չունի։

Lettrines

Թղ. 1ա, կարմիր մելանով միայն։

Initials

կարմիր են։

Marginal illuminations

Images

Canon tables 1

Canon tables 2

չկան։

Title text

Blank pages

Թղ. 43բ-45բ (տես Հանգամանք), 65բ-70բ։

Colophon

Թղ. 43, ուր յետ խօսելու ազգականական կապերու մասին՝ կ'աւելցնէ. «Եւ զեղկելի Յակոբա յիշիցէք ի Քրիստոս աղաչեմ զձեզ»։

Informations

ձեռագրին ներքին կողքին վրայ կը կարդանք. «Ուղեւորութիւն Հ. Ներսիսի եւ Հ. Գրիգորի ի Հայս»։ Մատեանս է Գիրք ձեռնադրութեանց եւ մասն Մաշտոցի՝ կը հետեւի ՃԳ Մաշտ.ի §§ 18-27ի. կը պարունակէ հետեւեալ կանոն1. Թղ. 1ա։ «Սահմանադրութիւն դաստիարակութեան նորածնեալ մանկանց...։ Իսկ ի յաւուր ձեռնադրութեանն նստցի եպիսկոպոսն» եւն։ 2. Թղ. 5ա1։ «Յետ այսորիկ մատիցէ յառաջ առաջնորդ սուրբ ուխտին...»։ 3. Թղ. 11բ1։ «Սկիզբն աստիճանաց կըղերիկոսաց որք են Սաղմոսերգու(ք) եւ Աւելածու(ք)»։ 4. Թղ. 13բ1։ «Կանոն Դռնապանութեան»։ 5. Թղ. 15ա2։ «Երկրորդ կարգ Ընթերցողութեան»։ 6. Թղ. 16ա2։ «Երրորդ կարգ է Երդմնեցուցչաց»։ 7. Թղ. 17ա1։ «Չորրորդ կարգ աստինանի Ջահընկալութեան»։ 8. Թղ. 18ա2։ «Հինգերորդ (կարգ) Կիսասարկաւագի որ է դպիր»։ 9. Թղ. 21բ1։ «Կանովն յորժամ աւագ Սարկաւագ ձեռնադրեն»։ 10. Թղ. 29ա1։ «Ձեռնադրութիւն Քահա11. Թղ. 34բ1։ «Զգանձս (ասա՛) քաղցը ձայնիւ. (Գ)ըթայ ի մեզ Տէր ամենակալ». Գրիգորի։ 12. Թղ. 40ա2։ «Ի խնդրոյ Թումայ վարդապետի աստուածաբնակ սուրբ ուխտին Մեծոփայ վանաց եւ ծառայաբար կատարել աստուածակիր հոգելից առն Աստուծոյ Յակոր վարդապետի Ղըրիմեց(ւ)ոյ աշակերտի Գէորգայ վարդապետի եզընկաց(ւ)ոյ. Յաղագս ազգականութեանց բաժանման»։ Վերջ՝ Թղ. 46բ. «եւ չորրորդն որ ձագ թոռնեայքն են». գործը կիսատ կը մնայ թուղթի անկումով։ 13. Թղ. 47ա1։ Հիմնարկէք եկեղեցւոյ. սկիզբէն պակասաւոր է. կը սկսի՝ «... միանգամայն շարժեցից զամենայն ազգս եւ լցուցից» եւն։ 14. Թղ. 49բ2։ «Կանոն նաւակատիկ եկեղեցւոյ»։ 15. Թղ. 63ա2։ «Կանոն աւազան աւրհնելոյ»։

Content