566

ՇԱՐԱԿԱՆ ՃԺ

ԺԶ դար - ԺԷ դար

ID

Number

566

Old record number

649

Title

ՇԱՐԱԿԱՆ ՃԺ

Start date

ԺԶ դար

End date

ԺԷ դար

Date details

գիրէն եւ զարդերէն դատելով ԺԶ դար, սակայն անկարելի չէ որ աւելի ուշ ալ գրուած ըլլայ։

Copy place

Reference

Type

Number of pages

317

Dimension

10,5x14,4

Layout

միասիւն (6,1x10,2)։

Writing details

բոլորգիր։

Codicology

27, որոնցմէ ա՝ ունի 11 թղ., իբ՝ 13 թղ., իէ՝ 5 թղ., մնացածները իւրաքանչիւրը 12 թղ.։

Principal subject

Subject details

թուղթ հաստատուն։

Number of lines

25։

Binding

փայտեայ կաշեպատ. պարզ դրոշմազարդերով, գոցելու զոյգ ականջները ինկած են եւ մնացած են հետքերը։ Կողքերը ներքին կողմէն ծածկուած են երկնագոյն ընտիր կերպասով մը։ ԹՂԹԵԱՅ ՊԱՀՊԱՆԱԿ առջեւի կողմը 3 դատարկ թուղթեր։

State of preservation

շատ լաւ, կատարեալ եւ ամէն կերպով ներկայանալի։

Copyist

Կիրակոս երէց։

Owner

անյայտ։

Commanditaire

Illuminator

հաւանաբար գրիչը։

Binder

Parchment flyleaf

Lettrines

ամէն կանոնի առաջին գիրը թռչնագիր է, կարմիր եւ կապոյտ գոյներով, բոլորն ալ յաջող. իսկ Թղ. 2ա եւ 123ա շարականին առաջին տողը զարդագիր են՝ շատ գեղեցիկ եւ բազմաթիւ գոյներով։

Initials

կարմիր թանաքով են։

Marginal illuminations

երեք տեսակի կարելի է բաժնել. առաջին, պարզ տեսակներ, կարմիր եւ կապոյտ գոյներով՝ մանր զարդեր, բոլորն ալ յաջող. երկրորդ, բուն լուսանցազարդեր՝ բազմաթիւ գոյներով եւ շատ գեղեցիկ, այսպէս Թղ. 2ա, 10ա, 123ա, 164ա, 207ա, 257ա, 275ա, 298բ. երրորդ՝ լուսանցազարդի ձեւով մանրանկարիկներ կամ սուրբերու նկարներ, որոնք ամէն անգամ այնքան յաջող չեն, Թղ. 7ա, 12ա, 30բ, 33ա, 34բ, 36բ, 38ա, 40ա, 51ա, 86բ, 98բ, 119բ, 152բ, 182բ, 184բ։

Images

5 հատ, այսպէս Թղ. 1բ, Յովակիմ եւ Աննա. Թղ. 122բ, Յիսուսի Յարութիւնը. Թղ. 163բ, Հոգեգալուստը. Թղ. 206բ, Ս. Խաչր եւ երկու հրեշտակներ, Թղ. 256բ, արքայութիւնը եւ դժոխքը։

Canon tables 1

Թղ. 2ա, 123ա, 164ա, 207ա. բոլորն ալ յաջող, գեղեցիկ եւ շատ Յաշակաւոր գոյներով. նոյնպէս են նաեւ

Canon tables 2

Թղ. 10ա, 51ա, 98բ, 257ա, 275ա, 298բ։

Title text

եւ

Blank pages

բացի պահպանակէն Թղ. 163ա, ուր գրուած է փոքրիկ յիշատակարան մը, ապա Թղ. 256ա, 316ա-317բ։

Colophon

Թղ. 163ա. «Ով եղբայր սիրելի, զհողաթաւալ եւ զապիկար զԿիրակոս երէցս յիշեայ՝ եւ առցես զշնորհքն ի Քրիստոսէ ի միւսանդամ դալըստեանն»։

Informations

1759ին Պոլիսէն բերած է Հ. Մկրտիչ Անանեան։ Մատեանս է Շարակնոց, կը բովանդակէ հետեւեալ կանոնները։ 1. Թղ 2ա. (Կանոն Տննդեան Ա.ա ծածնին) անվերնագիր (հմմտ. Ա. Շրկ. §։ 1. 3-4)։ 2. Թղ. 10ա. «(Կանոն) Աստուածալայտջոչրեան որագալուցին» (Հմստ. եք. 6րկ, 3. Թղ. 33ա. «Կանովն Անտոնի անապատականի»։ Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 17-25. Թէոդոս թագաւորի կանոնի վերջին շարականը «Որ գերագոյն քան» կը կրէ հետեւեալ խորագիրը. «Շարական Տրդատայ թագաւորին»։ - «Կանոն համաւրէն ամենայն առաքելոցն»՝ իբր Մեծացուսցէ նշանակած է «Այսաւր ը նոր. Այսաւր ցընծայ։ Այսաւր ը զուարճացան», (տե՛ս Պենտակոստէ Ա. օր), իսկ Ճաշու շարականին կը յաջորդէ՝ «ԱԿ. ի յանսահման ծովէն» շարականը։ 4. Թղ. 50բ. «Երգ բուն Բարեկենդանին առաջի կիրակի» (Հմմտ. ԵԱ. Շրկ. Կ 5. Թղ. 98բ. «Կանովն յարութեան Ղազարու»։ Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 79-88, կը պակսին Աւագ Ուրբաթ եւ Շաբաթ օրերու Մեծացուսցէ շարականները։ 6. Թղ. 123ա. (Կանոն Պասէքին) (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 89-144)։ 7. Թղ. 174ա. «Կանովն ծնրնդեան Յովհաննու» (հմմտ. ԾԶ. Շրկ. § 7)։ 8. Թղ. 189բ. «Կանովն սրբոյ Տապանակին» (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 153-170)։ 9. Թղ. 220բ. «Կանովն սրբոց Մարգարէիցն»։ Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 171-186, 188-195։ § 179ի կը յաջորդէ նիկողայոսի ծանօթ շա րականը։ - § 183ի կը յաջորդէ՝ «Թէողորոսի շարականն գրեալ է Մեծ Պահոց առաջի շաբաթին, գի՛տ եւ ասա ԴԶ. Որ ընտրեցեր իսկ». այս խորագրին կը հետեւի «Շարական սրբոյն Տարագոսի... Տենչալի տաւնիւ»։ 10. Թղ. 244բ. «Երգ առաջի աւուր միաշաբաթին... Նորաստեղծեալ» եւ այլն. (հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 196-199)։ 11. Թղ. 253ա. «Յաւուրս վերջին ժամանակի»։ - Թղ. 254բ. «Շարական Մինասայ... Ըզյիշատակ վըկայից»։ - Անդ. «Խորհուրդ խորին անհաս»։ - Թղ. 255ա. «Յայս յարկ նուիրանաց»։ 12. Թղ. 257ա. «Կանովն համօրէն ամենայն Մարտիրոսաց»։ - Թղ. 275ա. «Կանովն համաւրէն ամենայն Ննջեցելոց»։ Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 200-215. Հանգստեան շարականներուն մէջ կան հետեւեալ տարբերակները. ԲԿ. աւելի ունի՝ «Սարսափելի որոտմամբ եւ ահագին». կը պակսին՝ ԳՁ. «6շ. Ջքեզ աղաչեմք», ԴԶ. «Օրհնաբանող ձայնիւ երգեմք» եւ «Ի հանդերձեալ նորոգմանն» շարականները։ 13. Թղ. 292բ. «Երգ Տեառն Ներսէսի ասացեալ վասն Ննջեցելոցն Քրիստոսի. Աստուած անեղ անժամանակ»։ - «Շարական հանգըստեան գիշերապաշտման. Արարիչ եւ մարդասէր անոխակալ»։ - «Ես ասացի վերանալ յինէն»։ - Թղ. 297բ. «Շարական պատարագի. Խորհուրդ խորին»։ - «Դպիրքըն քաղցր եղանակեն. Յայս յարկ նուիրանաց»։ 14. Թղ. 298բ. «Աւրհնութեներ Յարութեան Տեառն մերոյ Յիսուսի Քրիստոսի» (Հմմտ. Ա. Շրկ. §§ 216-223)։

Content